Adviezen Mantelzorg

Met de ontwikkelingen in het sociale domein komt het accent te liggen op eigen kracht, eigen verantwoordelijkheid en het sociaal netwerk. De verwachting is dat de druk op mantelzorgers en vrijwilligers in de zorg zal oplopen. Geadviseerd wordt in te blijven zetten op deskundigheidsbevordering van professionals en het vinden en behouden van vrijwilligers in de zorg om de druk bij mantelzorgers te verlichten. Daarnaast adviseert de Dienst gezondheid & jeugd het huidige beleid gericht op de mantelzorgondersteuning te continueren en waar mogelijk te intensiveren.

In Papendrecht voelt 11% van de mantelzorgers zich zwaar belast
In Papendrecht heeft 19% van de volwassenen het afgelopen jaar mantelzorg verleent en 14% verleende intensieve of langdurige mantelzorg. Van de mantelzorgers in Papendrecht is 54% vrouw, de gemiddelde leeftijd is 52 jaar en 57% heeft betaald werk. Van de mantelzorgers in Papendrecht voelt 11% zich zwaar belast.

De druk op mantelzorgers zal toenemen, het aantal mantelzorgers en vrijwilligers niet
De verwachting is dat het aantal mantelzorgers in de toekomst niet sterk zal toenemen. Wel zal de druk op mantelzorgers toenemen als gevolg van de vergrijzing en een groter beroep op informele zorg. Ook gemeentelijke bezuinigingen, bijvoorbeeld op het terrein van huishoudelijk hulp, zorgen voor meer druk bij mantelzorgers. Overbelasting van mantelzorgers kan leiden tot situaties van ontspoorde zorg en (ouderen)mishandeling. Vrijwilligers kunnen ondersteunend zijn voor mantelzorgers, maar de huidige vrijwillige inzet in de zorg is minimaal.

Papendrecht zet in op ondersteuning van mantelzorgers
Papendrecht zet in op mantelzorgondersteuning middels het organiseren van informatie, advies, begeleiding, respijtzorg en emotionele- en praktische steun voor mantelzorgers. De uitvoering van mantelzorgondersteuning in Papendrecht is in handen van de Brede Welzijnsinstelling (BWI) Papendrecht. MEE is onderaannemer.. Het gebruik van mantelzorgondersteuning is ten opzichte van 2009 verbeterd, met name de voorzieningen op het gebied van informatieverstrekking, advies, begeleiding en emotionele steun.
In het beleid is aandacht voor de relatie tussen mantelzorg, professionele zorg en vrijwilligers. In de praktijk moet dit nog nader uitgewerkt worden.

Zet in op het versterken van de informele zorgstructuur en afstemming tussen informele en formele zorgverleners
De gemeente Papendrecht krijgt met de transities steeds meer verantwoordelijkheden waar het gaat om ondersteuning aan burgers, maar wordt tegelijkertijd geconfronteerd met bezuinigingen. Het accent komt te liggen op eigen kracht, eigen verantwoordelijkheid en het sociale netwerk. Om te voorkomen dat mantelzorgers, als gevolg van de toegenomen druk, overbelast raken en uitvallen wordt het volgende geadviseerd:

1. Zet in op deskundigheidsbevordering van zorg- en welzijnsprofessionals
Mantelzorgers komen, omdat ze voor een zieke of hulpbehoevende zorgen, in aanraking met zorg- of welzijnsprofessionals, zoals huisartsen, medewerkers van een sociaal wijkteam of medewerkers van het welzijnsorganisaties. Op dit moment maken met name mantelzorgers die overbelast dreigen te raken gebruik van de ondersteuningsmogelijkheden. Om overbelasting te voorkomen is het wenselijk dat bovengenoemde professionals mantelzorgers vroegtijdig in beeld hebben en mantelzorgers die beginnen met zorgen actief verwijzen naar ondersteuningsmogelijkheden.
De Dienst adviseert in te zetten op deskundigheidsbevordering van zorg- en welzijnsprofessionals. De huisartsen en fysiotherapeuten zijn belangrijke signaleerders.
Het doel van deskundigheidsbevordering is het vroegtijdig signaleren van een ondersteuningsbehoefte bij mantelzorgers, ende kennis over mantelzorg en bestaande mogelijkheden voor mantelzorgondersteuning te vergroten.

2. Zorg voor voldoende vrijwilligers om mantelzorgers te ontlasten
Ondersteuning door vrijwilligers bij mantelzorgtaken kan helpen om het mantelzorgen vol te houden. Ook kan respijtzorg door vrijwilligers uitkomst bieden bij het ontlasten van de mantelzorger. Daarnaast is dagbesteding voor bijvoorbeeld iemand met dementie voor de betrokken mantelzorger een vorm van respijtzorg. Bovenstaande vereist voldoende goed getrainde vrijwilligers die zich willen inzetten in de zorg. De gemeente Papendrecht kan vrijwilligerssteunpunten vragen om actiefbeleid te voeren op het werven van vrijwilligers, specifiek voor verzorgende taken. Dit kan bijvoorbeeld door de baby-boom generatie expliciet uit te nodigen vrijwilligerswerk te doen of door in te spelen op de ‘nieuwe vrijwilliger’. De nieuwe vrijwilliger zoekt vrijwilligerswerk dat bij hem/haar past, bijdraagt aan de eigen ontwikkeling en dat afgebakend is in de tijd. De ‘nieuwe vrijwilliger’ is niet zozeer verbonden aan een organisatie. Tenslotte adviseert de Dienst om deskundige begeleiding en scholing voor vrijwilligers te organiseren. Dit is essentieel om vrijwilligers te behouden.

3. Continueer het huidige beleid rondom mantelzorgondersteuning en zet extra in op mantelzorgers met een groot risico op overbelasting
Geadviseerd wordt niet te bezuinigen op het huidige ondersteuningsaanbod voor mantelzorgers. De Dienst adviseert om daarnaast extra in te zetten op ondersteuning van mantelzorgers met een groter risico op overbelasting. Dit zijn onder andere spilzorgers, mantelzorgers van GGZ-patiënten (met name mantelzorgers van dementiepatiënten), jonge mantelzorgers en mantelzorgers die zorg combineren met een baan. Dit laatste kan door bedrijven te stimuleren een mantelzorgvriendelijk personeelsbeleid te voeren. Een mogelijkheid is om in gesprekken tussen gemeente en grote werkgevers het onderwerp mantelzorg te agenderen.

4. Zorg voor erkenning en waardering van mantelzorgers
Aandacht voor en erkenning van het belang en de waardering voor mantelzorgers door de gemeente is essentieel. Een mogelijkheid is om via lokale media, op de dag van de mantelzorger (10 november), bij de huisarts of het wmo-loket mensen bewust te maken van hun rol als mantelzorger.

Bronnen

  • Gezondheidsmonitor Volwassenen & Ouderen 2012, Dienst Gezondheid & Jeugd ZHZ;
  • De Klerk M. & de Boer A. (2013). Informele zorg in Nederland. Een literatuurstudie naar mantelzorg en vrijwilligerswerk in de zorg. Den Haag: SCP;
  • Nienhuis T, Doelman-van Geest H.A., Hoffmans T.E.M., Hijnekamp M.J.G., de Wit J.P. (2013). Beter voor elkaar? Een vergelijking van mantelzorg- en vrijwilligerswerkbeleid in Zuid-Holland in 2009 en 2012. Den Haag: Tympaan Instituut;
  • Peeters J, Werkman W, Francke A.L. (2012). Dementiemonitor Mantelzorg. Problemen, zorgbehoeften, zorggebruik en oordelen van mantelzorgers. Utrecht: Nivel;
  • www.werkenmantelzorg.nl

Contactinfo

  • 078 - 770 85 00
    Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
    Karel Lotsyweg 40
    Postbus 166

Sociale media

Volg ons op facebook of twitter

Volg ons Facebook Volg ons op Twitter

Deel deze pagina

Om deze pagina te delen via jouw eigen sociale media kanaal

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn