Kwetsbare burgers

Er zijn grote verschillen in levensverwachting tussen laag- en hoogopgeleiden. Het verbeteren van gezondheidsvaardigheden helpt in het bevorderen van gezondheid en zelfredzaamheid. Door extramuralisering van zorg en door vergrijzing zal het aantal minder redzame inwoners in bepaalde wijken toenemen. Dit vraagt om een wijkgericht aanpak. Hierbij is ook blijvende inzet nodig gericht op de preventie van huiselijk geweld.

Grote verschillen in levensverwachting tussen laag- en hoogopgeleiden
In Nederland leven laagopgeleiden gemiddeld zes jaar korter dan hoogopgeleiden. Laagopgeleiden leven bovendien gemiddeld 19 jaar korter in goede gezondheid dan hoog opgeleiden. Hoewel voor Zuid-Holland Zuid niet bekend is hoe groot de verschillen in levensverwachting zijn tussen laag- en hoogopgeleide inwoners, is wel bekend dat er sociaaleconomische gezondheidsverschillen zijn. Zo heeft 78% van de laagopgeleide volwassenen ten minste één chronische aandoening ten opzichte van 58% van de hoogopgeleiden. Daarnaast ervaart 64% van de laagopgeleide volwassenen de gezondheid als goed tot zeer goed ten opzichte van 84% van de hoogopgeleiden. De verwachting voor de nabije toekomst is dat deze verschillen mogelijk nog groter zullen worden, onder andere door een toename van de werkloosheid onder laagopgeleiden. Om sociaaleconomische verschillen in gezondheid te verminderen is dan ook beleid nodig, gericht op het vergroten van de arbeidsparticipatie van laagopgeleiden. Arbeidsparticipatie heeft namelijk een positief effect op gezondheid. Ook is inzet nodig op het in positieve zin beïnvloeden van de fysieke en sociale omstandigheden waarin laagopgeleide mensen leven, hun leefstijl en het waarborgen van hun toegang tot de zorg.

Beperkte gezondheidsvaardigheden van kwetsbare groepen vragen aandacht
De overheid doet een steeds groter beroep op de zelfredzaamheid van burgers en patiënten krijgen steeds meer regie over hun eigen gezondheid en zorg. Zo’n tien procent van de Nederlandse volwassenen is laaggeletterd en dertig procent heeft beperkte gezondheidsvaardigheden. Voor deze mensen is het vinden, begrijpen, beoordelen en toepassen van gezondheidsinformatie problematisch. Ook vinden ze het vaak moeilijk om met zorgverleners te communiceren over hun gezondheid. Lage gezondheidsvaardigheden hangen samen met een minder goede gezondheid en een grotere kans op overlijden en komen vaker voor onder ouderen, mensen met een lagere opleiding en een lager inkomen. Het verbeteren van gezondheidsvaardigheden van kwetsbare groepen in de samenleving, zoals laagopgeleiden, is dan ook een manier om hun zelfredzaamheid en gezondheid te bevorderen. Daarnaast moeten zorgverleners rekening houden met de beperkte gezondheidsvaardigheden van een behoorlijk deel van hun patiënten.

Toename minder zelfredzame inwoners in de wijk
De decentralisaties, waarbij gemeenten vanaf 2015 verantwoordelijk zijn voor jeugdhulp, werk en inkomen en zorg aan langdurig zieken en ouderen, hebben mogelijk gevolgen voor de samenstelling van de wijken. Door extramuralisering van zorg en door vergrijzing zal het aantal minder zelfredzame inwoners in de wijk gaan toenemen. Het gaat bijvoorbeeld om ouderen die langer thuis blijven wonen en om het toenemende aantal eenpersoonshuishoudens. Ook zullen meer mensen met psychiatrische en/ of verslavingsproblematiek gaan wonen in de wijk. Dit kan het veiligheidsgevoel van inwoners in de wijk negatief beïnvloeden en daarmee de leefbaarheid verminderen. Er kunnen hierin grote verschillen zijn tussen wijken en buurten. Dit vraagt om lokaal maatwerk en een stevige verbinding tussen veiligheid en zorg en alertheid van burgers, zorgaanbieders, woningcorporaties en gemeenten.

Vroegtijdige signalering van huiselijk geweld en kindermishandeling van belang
Huiselijk geweld en kindermishandeling hebben op korte en lange termijn ernstige gevolgen, zoals fysiek letsel en een verhoogde kans op psychische problemen. Bijna 6% van de volwassen inwoners in Zuid-Holland Zuid geeft aan ooit in het leven slachtoffer geweest te zijn van huiselijk geweld (7,4% in Nederland). Vanuit de gemeentelijke verantwoordelijkheid voor de aanpak van huiselijk geweld, is het van belang preventie en signalering hiervan in te bedden in lokaal sociaal beleid. De sociale (wijk)teams/ gemeenteteams/ jeugdteams die in de gemeenten worden opgericht, in het kader van de decentralisaties kunnen in de signalering van huiselijk geweld en kindermishandeling een belangrijke rol spelen. Het gaat daarbij om het vroegtijdig signaleren van belangrijke risicofactoren zoals armoede, criminaliteit, drugsproblematiek en zwakke sociale verbanden. Ook huisartsen, onderwijs, jeugdgezondheidszorg en de eigen sociale omgeving, zoals buren, hebben een belangrijke signalerende taak.

 

Contactinfo

  • 078 - 770 85 00
    Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
    Karel Lotsyweg 40

Sociale media

Volg ons op facebook of twitter

Volg ons Facebook Volg ons op Twitter

Deel deze pagina

Om deze pagina te delen via jouw eigen sociale media kanaal

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn