Definitie Pesten

Pesten is een stelselmatige vorm van agressie, waarbij de macht ongelijk verdeeld is. Pesten is niet alleen schadelijk voor slachtoffers, maar ook voor de pester zelf en voor niet-betrokken toeschouwers.

Pesten is een stelselmatige vorm van agressie waarbij één of meer personen proberen een andere persoon fysiek, verbaal of psychologisch schade toe te brengen. Relatief nieuwe manieren van pesten zijn het digitaal en mobiel pesten. Kinderen of jongeren gebruiken dan sociale media of ze pesten elkaar door vervelende berichten via de mobiele telefoon te sturen. Dit stuk gaat met name over het pesten bij kinderen en jongeren, en niet zozeer bij volwassenen.

Gevolgen slachtoffers van pesten
Een eenmalige pestervaring is zelden erg traumatiserend, ook als die heel ernstig is. Vooral kinderen die herhaaldelijk en op verschillende manieren zijn gepest, hebben last van sociale en emotionele problemen. Uit verschillende onderzoeken blijkt dat gepest worden gevoelens van eenzaamheid en depressie vergroot en bestaande problemen verergert. Slachtoffers gaan zichzelf door het pesten minder leuk vinden, vertrouwen hun leeftijdsgenoten niet en zijn bang om naar school te gaan. Die gevoelens kunnen leiden tot verder isolement en diepere depressie en nog meer pestgedrag uitlokken. Bovendien hebben slachtoffers vaker last van psychosomatische klachten, zoals hoofdpijn, slaapproblemen, buikpijn, bedplassen en vermoeidheid.

Ook voor pesters zelf zijn er gevolgen
Op korte termijn zijn de gevolgen voor de pester nog niet negatief. Zolang ze op school zitten, kunnen ze zich vaak goed staande houden. Hun schoolprestaties zijn beter dan die van gepeste kinderen en hun populariteit en zelfwaardering zijn ook groter. Vaak is er wel sprake van een zogenaamde schijnpopulariteit: klasgenoten bewonderen de pesters, maar tegelijkertijd zijn ze ook bang voor hen. Ze lijken populair, maar zijn het daadwerkelijk niet.  Op de lange termijn kunnen pesters sociale problemen krijgen. Een pestend kind leert dat het doelen kan bereiken zonder op een sociaal aangepaste manier met anderen te onderhandelen. Daardoor kan het kind uiteindelijk onaangepaste gedragspatronen krijgen.

Gevolgen voor klasgenoten
Een hele klas kan last hebben van pesten. De verstoring en afleiding die het pesten veroorzaakt, hinderen het leren. Op dagen waarop niet-betrokken kinderen iemand gepest zien worden, vinden ze school minder leuk. Kinderen die dagelijks geconfronteerd worden met pesten krijgen bovendien de boodschap dat toeschouwers niet ingrijpen, slachtoffers verdienen wat ze krijgen, macht belangrijker is dan rechtvaardigheid en dat volwassenen niet goed voor kinderen zorgen.

Slachtofferkenmerken
Alle kinderen kunnen het slachtoffer worden van pesten, er zijn echter wel patronen in de groepsdynamica bij pesten. Bij kinderen en jongeren die gepest worden is vaak sprake van bepaalde persoonlijkheidskenmerken. Fysieke zwakte kan de kans om slachtoffer van pesten te worden versterken. Daarnaast kan het ook zijn dat iemand net iets afwijkt van de ‘norm’, bijvoorbeeld omdat hij stottert of een accent heeft. Kinderen die een grotere kans lopen om slachtoffer van pesten te worden, hebben vaak een verminderde sociale redzaamheid. Daderkenmerken
Typische daders hebben over het algemeen een agressief reactiepatroon. Jongens die pesten, combineren dat meestal met fysieke kracht. Daders kunnen zich vaak slecht inleven in hun slachtoffers en bagatelliseren de impact van het pesten.

Pesten is een groepsproces
Pesten kan een imitatie zijn van agressie die kinderen thuis ervaren. Daarnaast wordt de kans dat kinderen gaan pesten groter als ouders weinig bij hen betrokken zijn, hen afwijzen en verwaarlozen of te weinig toezicht houden. De aanwezigheid van een groep die toekijkt en niet optreedt tegen het pesten, vergroot de kans dat het pesten doorgaat. Er wordt meer gepest in een groep waarin veel buitenstaanders of meelopers zitten dan in een groep waarin veel verdedigers zitten. De kans op pesten en agressief gedrag is groter op scholen met een groot verloop onder leerkrachten, te weinig duidelijke gedragsregels, gering toezicht en een gebrek aan individuele benadering. Pesten gaat niet zozeer om de dader en het slachtoffer. Pesten is een groepsproces, de omgeving maakt of breekt het pesten.

Digipesten
Digipesten, ook wel cyberpesten genoemd, is pesten waarbij gebruik gemaakt wordt van elektronische vormen van contact, bijvoorbeeld via chatprogramma's als WhatsApp of Facebook. Ook kunnen beledigende foto's, video's of persoonlijke gegevens van het slachtoffer op het internet worden gebruikt. Het verschil tussen pesten en digipesten is dat het online gebeurt en anoniem kan zijn. Digipesten gaat hierdoor ook verder op plaatsen waar het slachtoffer zich ‘veilig’ voelt, zoals thuis.

Bronnen

Contactinfo

  • 078 - 770 85 00
    Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
    Karel Lotsyweg 40
    Postbus 166

Sociale media

Volg ons op facebook of twitter

Volg ons Facebook Volg ons op Twitter

Deel deze pagina

Om deze pagina te delen via jouw eigen sociale media kanaal

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn