Beleid Mantelzorg

Gemeenten zetten in op mantelzorgondersteuning. Ze zorgen voor informatie, advies en begeleiding van mantelzorgers. Ze organiseren praktische hulp, emotionele ondersteuning en respijtzorg. Financiële en materiële hulp aan mantelzorgers kan beter.

Alle basisfuncties van mantelzorgondersteuning komen terug in het mantelzorgbeleid van de gemeenten in de regio Zuid-Holland Zuid
Gemeenten zijn verantwoordelijk voor mantelzorgondersteuning via de WMO. Het ministerie van VWS, de Vereniging van Nederlandse gemeenten en Mezzo stelden basisfuncties mantelzorg op voor een goed aanbod voor mantelzorgers. Deze basisfuncties zijn:

  1. Informatie;
  2. Advies en begeleiding;
  3. Emotionele steun;
  4. Educatie;
  5. Praktische hulp;
  6. Respijtzorg;
  7. Financiële tegemoetkoming;
  8. Materiële hulp.

In 2012 hebben 14 van de 17 gemeenten in Zuid-Holland Zuid mantelzorgbeleid geformuleerd. Van de gemeenten met een mantelzorg beleid, is bij de helft van de gemeenten verbetering van het beleid mogelijk. Denk hierbij aan meer aandacht voor verschillende groepen in beleid en het betrekken van mantelzorgers bij de beleidsvorming. Positief is dat bijna alle gemeenten beleidsevaluatie hebben geformuleerd en lokale of regionale partijen bij de beleidsvorming hebben betrokken. Alle gemeenten hebben een visie op mantelzorg geformuleerd.

Bijna alle bovengenoemde basisfuncties zijn opgenomen in het beleid van gemeente, dit is een aanzienlijke verbetering ten opzichte van de situatie in 2009. Financiële tegemoetkoming en materiële hulp worden het minst vaak expliciet opgenomen in het mantelzorgbeleid van 2012 Dit was ook al het geval in 2009.

Het mantelzorgbeleid in de regio Zuid-Holland Zuid is sterk verbeterd.
In 2012 is de visie en beleid op het gebied van mantelzorg op alle onderdelen beter ten opzichte van de situatie in 2009. In het beleid hebben gemeenten sinds 2009 vooral vaker opgenomen of en hoe zij het mantelzorgbeleid evalueren. Een ander punt dat sterk verbeterd is in het beleid, is de aandacht voor de relatie tussen mantelzorg, professionele zorg en vrijwilligerswerk. Veel gemeenten zien dit als een centraal uitgangspunt in hun beleid. In de uitvoering moet het vaak nog vorm krijgen. In Nederland geeft 40% van de verpleegkundigen en verzorgende aan niet voorbereid te zijn op samenwerking met informele zorg.

Het betrekken van mantelzorgers bij de totstandkoming van visie en beleid blijft een aandachtspunt. Mantelzorgers zijn vooral indirect betrokken bij visie en beleid via onder andere Wmo-raden, het Platform Mantelzorg en uitvoerende organisaties die meedenken over het beleid. Lokale partijen zijn vaker dan mantelzorgers betrokken bij visie en beleid. Het gaat onder meer om de afdeling Mantelzorg van MEE, steunpunten mantelzorg en zorg- en welzijnsorganisaties. In enkele gemeenten zijn ook kerken betrokken bij visie en beleid of bij de uitvoering.

De uitvoering van het mantelzorgbeleid gaat goed, maar kan beter.
In de meeste gemeenten worden de speerpunten in het mantelzorgbeleid goed opgepakt en uitgevoerd. De uitvoering is vooral in handen van maatschappelijke organisaties, de afdeling Mantelzorg van MEE, steunpunten mantelzorg en zorg- en welzijnsorganisaties.
Belangrijke veranderingen in de uitvoering sinds 2009 zijn:

  • een verschuiving van een regionale naar een meer lokale invulling van mantelzorgondersteuning waarbij samenwerking centraal staat;
  • meer aandacht voor integrale hulp, meer samenwerking en afstemming; 
  • uitbreiding van de intensiteit en gebruik van het aanbod; 
  • meer aandacht voor preventie en vroegtijdige signalering bij zorgprofessionals en vanuit de Wmo-loketten. In de praktijk blijkt het bereiken van deze professionals lastig; 
  • meer aandacht voor het hele netwerk rond de mantelzorger. 

De beschikbaarheid van de basisfuncties is in de meerderheid van de gemeenten in Zuid-Holland Zuid ‘goed voor elkaar’. Met name waar het gaat om de functies rondom informatieverstrekking, advies en begeleiding, praktische hulp, emotionele ondersteuning en respijtzorg. In zes gemeenten in Zuid-Holland Zuid zijn geen faciliteiten voor financiële tegemoetkoming en materiële hulp.
De beschikbaarheid van de basisfuncties is verbeterd sinds 2009, met name op het gebied van praktische hulp. Het aanbod aan financiële tegemoetkoming en materiële hulp is het minst verbeterd. Gemeenten geven aan dat de financiële tegemoetkoming vooral vanuit de overheid wordt aangeboden, zoals het mantelzorgcompliment.

Bronnen

Laatst herzien: 10-10-2016

Contactinfo

  • 078 - 770 85 00
    Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
    Karel Lotsyweg 40

Sociale media

Volg ons op facebook of twitter

Volg ons Facebook Volg ons op Twitter

Deel deze pagina

Om deze pagina te delen via jouw eigen sociale media kanaal

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn