Beleid Kanker

De overlevingskansen van kankerpatiënten zijn de afgelopen decennia gestegen. Dit komt doordat kanker in een vroeger stadium wordt ontdekt en de behandeling van kanker effectiever is geworden. Voor borstkanker, baarmoederhalskanker en dikkedarmkanker bestaat in Nederland een bevolkingsonderzoek.

Behandeling van kanker effectiever geworden
De overlevingskansen van kankerpatiënten zijn afhankelijk van het soort kanker en het stadium waarin de ziekte is vastgesteld. De overlevingskansen van kankerpatiënten zijn de afgelopen decennia langzaam gestegen. Dit komt doordat kanker in een vroeger stadium wordt ontdekt en de behandeling van kanker effectiever is geworden.

De meest gebruikte methoden voor het behandelen van kanker zijn chirurgie (opereren), radiotherapie (bestraling) en chemotherapie (toedienen van geneesmiddelen). Deze therapieën worden ook in combinatie toegepast

Preventie van dikkekdarmkanker
Preventie van dikkedarmkanker is, naast het bevorderen van een gezonde leefstijl, vooral gericht op vroege opsporing van dikkedarmkanker. Bij vroegtijdige ontdekking van kanker is de kans op langere overleving groter. In Nederland vindt vroege opsporing van dikkedarmkanker plaats bij hoogrisicogroepen, zoals (familieleden van) patiënten met een erfelijke vorm van dikkedarmkanker. Daarnaast is er sinds januari 2014, een landelijk bevolkingsonderzoek naar dikkedarmkanker voor mannen en vrouwen van 55 tot en met 75 jaar.

Preventie van longkanker
De preventie van longkanker bestaat voornamelijk uit de preventie van roken. Meer informatie over interventies gericht op een roken.
In Nederland hebben we geen bevolkingsonderzoek naar longkanker. Tot nu toe zijn er nog geen methoden ontdekt die zo effectief zijn in het opsporen van longkanker in een zo vroeg stadium dat er ook daadwerkelijk minder mensen aan doodgaan.

Preventie van huidkanker
Primaire preventie van huidkanker bestaat voornamelijk uit voorlichting over verstandig zonnen (voorkom verbranden: smeer je in, bedek je huid en zoek de schaduw op). Een andere voorlichtingsboodschap is: controleer je huid regelmatig op veranderende of nieuwe plekjes en ga naar de huisarts wanneer je het niet vertrouwt, namelijk: hoe eerder de kanker ontdekt wordt, hoe groter de kans op genezing.

Preventie van baarmoederhalskanker
Nederland kent een landelijk bevolkingsonderzoek gericht op vroege opsporing van baarmoederhalskanker. Alle vrouwen van 30 tot 60 jaar worden in dit kader elke vijf jaar uitgenodigd voor een uitstrijkje. Meestal is een uitstrijkje de enige aanwijzing dat er sprake is van een voorstadium van baarmoederhalskanker. In de regio Zuid-Holland Zuid nam 61% van de vrouwen deel aan de baarmoederhalsscreening 2012.

Tabel 1. Percentage deelname aan baarmoedershalsscreening bij vrouwen van 30-60 jaar 2012 per gemeente (Bron: Jaarverslag bevolkingsonderzoek zuid-west, 2012)

  Deelname percentage Baarmoederhalsscreening
Gemeente   2012  2011  2010
Alblasserdam 58 62 58
Dordrecht 56 58 56
Gorinchem 59 61 61
Hardinxveld-Giessendam 64 69 71
Hendrik-Ido-Ambacht 64 58 66
Leerdam 62 62 61
Oud-Beijerland 66 68 67
Binnenmaas 69  66  68 
Korendijk 68  68  67 
Papendrecht 61 62  63 
Sliedrecht 57 61 59
Cromstrijen 72 67  69 
Strijen 66 67  68 
Zwijndrecht  57  57  58 
Giessenlanden 70 74 70 
Zederik 66 68 63 
Molenwaard 60  64 61 


Naast vroege opsporing maakt vaccinatie deel uit van de preventie van baarmoederhalskanker. Alle 12-jarige meisjes krijgen in het kader van het Rijksvaccinatieprogramma (RVP) een vaccinatie tegen het humaan papilomavirus (HPV) aangeboden. Deze bestaat uit drie HPV-inentingen. In de regio ZHZ heeft gemiddeld 53% van de 14-jarige meisjes de HPV-vaccinatie volledig afgesloten.

Tabel 2. Percentage adolescente meisjes (14-jaar) die de HPV-vaccinatie volledig hebben afgesloten naar gemeente in 2013 (Bron: HPV Vaccinaties RIVM, 2013)

Gemeente  HPV vaccinatie volledig afgesloten (%) 2013
Alblasserdam  44
Dordrecht  60
Gorinchem  68
Hardinxveld-Giessendam  44
Hendrik-Ido-Ambacht  44
Leerdam  49
Oud-Beijerland  58
Binnenmaas  57
Korendijk  44
Papendrecht  64
Sliedrecht  40
Cromstrijen  62
Strijen  60
Zwijndrecht  58
Giessenlanden  62
Zederik  50
Molenwaard  31

Preventie van borstkanker
Borstkankerpreventie bestaat uit primaire, secundaire en tertiaire preventie. De primaire preventie is gericht op het voorkómen dat vrouwen borstkanker krijgen. De secundaire preventie bestaat uit het vroegtijdig opsporen van borstkanker, voordat de vrouwen klachten hebben. De meest gebruikte methode hiervoor is een röntgenfoto van de borst (mammografie) die ook bij het bevolkingsonderzoek naar borstkanker wordt gebruikt. Iedere twee jaar worden vrouwen in de leeftijd van 50 tot en met 75 jaar automatisch uitgenodigd voor een borstonderzoek in één van de gespecialiseerde onderzoekscentra. Tertiaire preventie is er vooral op gericht om verergering van de ziekte te voorkomen bij vrouwen die eerder voor borstkanker behandeld zijn. Tabel 3 geeft een overzicht van de deelname borstkanker voor de gemeenten die in 2011 en 2012 geheel of gedeeltelijk gescreend zijn.

Tabel 3. Percentage deelname aan borstkankerscreening in 2011/2012 per gemeente (Bron: jaarverslag bevolkingsonderzoek zuid-west, 2012)

Gemeente Deelname percentage borstkankerscreening 2011/2012 
Alblasserdam 82 
Dordrecht 74 
Gorinchem 76 
Hardinxveld-Giessendam 87 
Hendrik-Ido-Ambacht 83 
Leerdam
Oud-Beijerland 85 
Binnenmaas 81 
Korendijk 83 
Papendrecht 82 
Sliedrecht 80
Cromstrijen 87 
Strijen 88 
Zwijndrecht 80 
Giessenlanden
Zederik 85 
Molenwaard 85 

Preventie van prostaatkanker
De belangrijkste risicofactoren voor prostaatkanker zijn leeftijd en erfelijkheid. Omdat deze factoren niet te beïnvloeden zijn, kan met primaire preventie geen winst behaald worden. Er is in Nederland geen landelijk bevolkingsonderzoek naar prostaatkanker.

Bronnen

Contactinfo

  • 078 - 770 85 00
    Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
    Karel Lotsyweg 40

Sociale media

Volg ons op facebook of twitter

Volg ons Facebook Volg ons op Twitter

Deel deze pagina

Om deze pagina te delen via jouw eigen sociale media kanaal

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn